برترین کاربران هفتگی این مقاله

از ۱۳۹۷/۰۳/۲۶ تا ۱۳۹۷/۰۴/۰۱

هیچ کاربری در این بازه زمانی وجود ندارد

آمار مقاله
  • بازدید کل ۲,۸۸۳
  • بازدید این ماه ۱۱۰
  • بازدید امروز ۱
آمار آزمون مقاله
  • کل شرکت کنندگان ۵۰
  • قبول شدگان ۳۵
  • شرکت کنندگان یکتا ۳۲
  • میانگین درصد شرکت کنندگان ۶۵
واژه نامه فناوری نانو

نانو

nano

پيشوندي به معناي يک بيليونم يا (000،000،000،1/1). در متون فناوري‌نانو، معمولا براي مشخص کردن يک واحد اندازه‌گيري برابر با 10 به توان منفي 9 متر استفاده مي‌شود.

سطح مقاله

پیشرفته 1

نویسندگان
کلمات کلیدی
امتیاز کاربران

نانوزیست حسگرها (3) نانوساختارهای فلزی در زیست حسگرهای الکتروشیمیایی

در دو مقاله نانوزیست حسگرهای 1 و 2 در زمینه اجزای سنسورها، اساس عملکرد آن ها، همچنین تکنیک های الکتروشیمیایی مورد استفاده در آشکارسازی آنالیت ها بحث شده است. در این مقاله و مقالات بعدی به نقش و کاربرد نانوساختارها در زیست حسگرها می پردازیم. کاربرد نانوساختارها در این سنسورها معمولا به منظور پر کردن شکاف بین مبدل و گیرنده زیستی، که در مقیاس نانو است، صورت می گیرد. انواع مختلف ساختارهای نانو شامل نانوذرات، نانولوله ها و نانوسیم ها، نانوحفره ها، تک لایه های خودانباشته و نانوکامپوزیت ها می توانند برای بهبود عملکرد و کارایی سنسورها در ساختار آن ها بکار روند. استفاده همزمان از مزایای نانوساختارها و تکنیک های الکتروشیمیایی به ظهور سنسورهای با حساسیت و قدرت تجزیه ای بالا منجر شده است.

1-مقدمه
در سال های اخیر نانومواد مختلف در طراحی بیوسنسورها کاربردهای وسیعی داشته اند. نانومواد عموما به موادی در ابعاد 100-1 nm اتلاق می شود. این ذرات به دلیل اندازه کوچکشان دارای ویژگی های فیزیکوشیمیایی جالبی هستند. اندازه سطح به حجم بالا کمک می کند تا سطح در اختیار گیرنده زیستی، افزایش یافته و در نتیجه سنسور حساسیت بالایی داشته باشد. از سوی دیگر در سنسورهای الکتروشیمیایی سرعت انتقال الکترون روی الکترود می تواند بر زمان پاسخ و صحت آن تاثیر بگذارد. نانوذرات با اثر الکتروکاتالیزی و تسهیل انتقال الکترون، پاسخ دهی سنسور الکتروشیمیایی را بهبود می بخشند (1). اتصال مستقیم آنزیم به سطح الکترود، تقویت سیگنال تشخیصی، زیست سازگاری و قدرت جذب سطحی بالا از مزایای دیگر نانوساختارها است (2و3).

2-نقش نانوساختارها در حسگری
نانوساختارها شامل نانوذرات، نانولوله ها و نانوسیم ها، نانوحفره ها، تک لایه های خودانباشته و نانوکامپوزیت ها، با مولکول های زیستی نظیر پروتئین ها و DNA از لحاظ ابعادی در محدوده مشترکی هستند. بنابراین ترکیب نانوساختارها با مولکول های زیستی منجر به ایجاد فصل مشترک ماده زیستی- نانوساختار با ویژگی ها و عملکرد مطلوب می گردد (شکل 1). هدف پژوهش های وسیعی که اخیرا در زمینه بیوالکتروشیمی صورت می گیرد، استفاده از پتانسیل این فصل مشترک است (4و5).


filereader.php?p1=main_c4ca4238a0b923820
شکل 1. نمایش شماتیک سنسورها و بیوسنسورهای الکتروشیمیایی مبتنی بر نانوذرات و نانوساختارها(6)

استفاده از سیستم های خودانباشته مانند تک لایه ها و چندلایه های خودانباشته، برای طراحی فصل مشترک نانوساختار، نیز توجه زیادی را به خود جلب کرده است. تک لایه های خودانباشته بر روی طلا بیشترین کاربرد را در ایجاد فصل مشترک سنسورها دارند. یکی از مزایای لایه های خودانباشته نسبت به روش های دیگر اصلاح سطح، امکان کنترل آسان ضخامت تک لایه از طریق انتخاب مولکول های مناسب است. وجود برهمکنش اختصاصی بین لایه و آنالیت موردنظر، انتخابگری خوب و حساسیت بالا، که با استفاده از لایه های با گروه های عاملی مناسب فراهم می شود، مزیت های دیگر این شیوه اصلاح سطح است(3).

نانوذرات در ساختار سنسورهای الکتروشیمیایی نقش های مختلفی دارند که این نقش ها به پنج دسته طبقه بندی می شوند. نانوساختارها با اهداف تثبیت گیرنده، کاتالیز، بهبود انتقال الکترون، برچسب زنی و شرکت در واکنش شناسایی در ساخت سنسورها بکار می روند.

2-1- تثبیت بیومولکول ها با نانوذرات
نانوذرات دارای ویژگی های فیزیکی، الکترونیکی و شیمیایی مشخصی می باشند که از اندازه آنها ناشی شده و آنها را از مواد بزرگ مقیاس متمایز می سازد.
به دلیل منطقه سطحی وسیع و انرژی آزاد سطحی بالا، نانوذرات قادرند قویا بیومولکول ها را به سطح خود جذب نموده و نقش مهمی در تثبیت بیومولکول ها در سطح بیوسنسور ایفا کنند. عموما جذب سطحی مستقیم بیومولکول ها روی سطح عریان ماده بالک به دناتوره شدن (denaturation) و از دست رفتن فعالیت زیستی بیومولکول منجر می شود. در حالی که جذب سطحی چنین بیومولکول هایی بر سطح نانوذرات می تواند فعالیت زیستی آنها را حفظ کند که این پدیده از خاصیت زیست سازگاری نانوذرات ناشی می شود. از آنجایی که نانوذرات معمولا باردار هستند می توانند بیومولکول های با بار مخالف را بصورت الکتروستاتیک جذب نمایند. علاوه بر برهمکنش های الکتروستاتیک شیوه-های دیگری نیز برای اتصال بیومولکول بر روی نانوذره وجود دارد.
افزایش نسبت سطح به حجم سبب افزایش سطح در اختیار بیومولکول های تثبیت شده می شود و به این ترتیب حساسیت و سیگنال به نویز افزایش می یابد.

2-2-کاتالیز واکنش ها با نانوذرات
نانوذرات به دلیل انرژی سطحی بالا، فعال تر از مواد بالک هستند. فعالیت سطحی بالا سبب می شود بیشتر نانوذرات به ویژه نانوذرات فلزی اثرات کاتالیزگری قوی داشته و در بیشتر واکنش ها به عنوان کاتالیست بکار روند. نانوذرات فلزی با ویژگی کاتالیزگری در سنسورها و بیوسنسورهای الکتروشیمیایی، پتانسیل مازاد واکنش های الکتروشیمیایی را کاهش داده و برخی واکنش های اکسایش-کاهش برگشت ناپذیر بر روی الکترودهای معمولی اصلاح نشده را برگشت پذیر می کنند.

2-3-بهبود انتقال الکترون با نانوذرات
اتصال الکتریکی پروتئین های ردوکس، عمدتا آنزیم ها، به سطح الکترود پروسه مهمی در ساخت بیوسنسورها می باشد. از آنجایی که مراکز فعال پروتئین های ردوکس توسط پوسته ضخیم پروتئینی نارسانا احاطه شده اند، این پروتئین ها فاقد ارتباطات الکتریکی با الکترود می باشند، بنابراین انتقال الکترون بین الکترود و مرکز فعال ممکن نیست. ویژگی های هدایتی نانوذرات، عمدتا نانوذرات فلزی، در ابعاد نانو آنها را به واسطه مفیدی در افزایش انتقال الکترون بین الکترود و مرکز فعال تبدیل می کند.

2-4-برچسب زنی بیومولکول ها با نانوذرات
برچسب زنی به بیومولکول هایی مانند آنتی ژن، آنتی بادی و DNA توسط نانوذرات نقش مهم و فزاینده ای در توسعه بیوسنسورهای الکتروشیمیایی دارد. بیومولکول هایی که توسط نانوذرات لیبل دار شده اند، فعالیت زیستی خود را حفظ می کنند. به دنبال برقراری اتصال بین گیرنده-آنالیت و آشکارسازی الکتروشیمیایی نانوذرات، غلظت آنالیت تعیین می شود. انحلال لیبل های نانوذره ای (عمدتا نانوذرات فلزی و نیمه رسانا) و اندازه گیری یون های حل شده با ولتامتری استریپینگ، به عنوان تکنیک قوی تجزیه ای در اندازه گیری مقادیر آثار فلزات، امکان اندازه گیری آنالیت در مقادیر آثار را فراهم می کند.

2-5-نانوذرات به عنوان واکنشگر
نانوذرات با داشتن انرژی سطحی بالا نسبت به مواد بالک فعال تر می باشند و در برخی موارد ویژگی های شیمیایی متفاوتی نیز نشان می دهند. برخی سیستم های تجزیه الکتروشیمیایی جدید بر مبنای این مزیت نانوساختارها طراحی شده اند.

3-نانوساختارهای فلزی
از میان فلزات، طلا، پلاتین و نقره به دلیل سهولت ساخت نانوذرات از آنها بیشتر موردتوجه بوده اند. عموما نانوذرات فلزی ویژگی های هدایتی و کاتالیزی مناسبی دارند و به عنوان ناقل الکترون بین مرکز ردوکس پروتئین ها و سطح الکترون عمل می کنند و سرعت واکنش های الکتروشیمیایی را افزایش می دهند.




نانوساختارهای فلزی

3-1- نانوذرات طلا
از میان نانوذرات فلزی مورداستفاده در تثبیت پروتئین ها، نانوذرات طلا بیشترین کاربرد را دارند(شکل 2). نانوذرات طلا علاوه بر برهمکنش های الکتروستاتیک رایج، قادرند پروتئین ها را از طریق پیوندهای کووالان بین اتم های طلا و گروه های آمین و سیستئین پروتئین ها تثبیت نمایند.


filereader.php?p1=main_c81e728d9d4c2f636
شکل 2. تثبیت نانوذرات طلا بر سطح الکترود

زیست سازگاری نانوذرات طلا سبب می شود فعالیت زیستی بیومولکول های تثبیت شده حفظ شود. مطالعات نشان می دهد هر چه اندازه نانوذرات کوچک تر باشد برای تثبیت آنزیم مفیدتر است. برای طراحی بیوسنسور مبتنی بر نانوذرات طلا، به منظور ایجاد ساختار دوبعدی از نانوذرات طلا، معمولا از روش خودتجمعی و برای ایجاد ساختارهای سه بعدی معمولا از سل-ژل دارای اتم های گوگرد یا نیتروژن، به عنوان بستر اتصالی نانوذرات طلا بر سطح الکترود، استفاده می شود. ساختار سه بعدی سل-ژل نسبت به ساختار دوبعدی لایه خودتجمعی از تعداد بیشتری سایت اتصال به نانوذرات طلا برخوردار است. اتصال تعداد بیشتر نانوذره طلا به معنای امکان بارگذاری بیومولکول بیشتر و حساسیت بالای سنسور می باشد. کیتوزان هم به دلیل داشتن تعداد زیادی گروه آمین می تواند برای جذب نانوذرات طلا به سطح الکترود استفاده شود. نهایتا گیرنده دارای اتم گوگرد روی نانوذرات تثبیت می شود. این الکترودها در ساخت سنسورهای آنزیمی و تمایلی بکار می روند.

یک نوع ایمونوسنسور الکتروشیمیایی که از تثبیت آنتی ژن CA125 بر روی نانوذرات طلا بدست آمده برای تشخیص سرطان بکار رفته است.
از آنجایی¬که رشته DNA فاقد گروه های عاملی آمینی و تیولی می باشد، برای طراحی DNAسنسورها، الیگونوکلئوتیدی که به عنوان گیرنده روی نانوذره طلا تثبیت می شود باید توسط عامل حاوی اتم گوگرد یا نیتروژن اصلاح گردد (7).
شکل 3 مراحل طراحی و ساخت DNAسنسور الکتروشیمیایی برای تشخیص آنفلوانزا را نشان می دهد. در حضور ویروس، DNA هدف با DNA پروب در سطح الکترود برهمکنش داده و آشکارسازی به روش الکتروشیمیایی صورت می گیرد(8).


filereader.php?p1=main_911af7aa209e00b49
شکل 3. مراحل ساخت بیوسنسور تشخیص ویروس آنفلوانزا

مطالعات نشان می دهد میزان تثبیت DNA تک رشته بر روی الکترود اصلاح شده با نانوذرات طلا ده برابر الکترود طلای معمولی است.
نانوذرات طلا با روش تثبیت الکتروشیمیایی نیز می توانند روی الکترود ترسیب شوند. در این روش سایز و مورفولوژی نانوذرات با تنظیم غلظت محلول، پتانسیل کار و زمان ترسیب قابل کنترل است.
در سال های گذشته نانوذرات طلا به طور وسیعی به عنوان کاتالیزگر در سنسورهای الکتروشیمیایی بکار رفته اند. برپایه کاتالیز انتخابی توسط نانوذرات، آنالیز الکتروشیمیایی انتخابی امکان پذیر می شود و می¬توان آنالیت موردنظر را در حضور عوامل مزاحم با اختصاصیت بالا اندازه گیری کرد. در واقع نانوذرات با اثر متفاوت بر پتانسیل کاهش یا اکسایش مواد مختلف، سبب تفکیک پیک ها و آنالیز اختصاصی می گردند.
نانوذرات طلا پرکاربردترین نانوذرات با هدف انتقال الکترون بین مرکز فعال پروتئین های ردوکس و سطح الکترود می باشند. استفاده از نانوذرات طلا در سطح الکترود، ثابت سرعت انتقال الکترون بین آنزیم گلوکزاکسیداز و سوبسترا را در آشکارسازی گلوکز هفت مرتبه افزایش می دهد.
نانوذرات فلزی در ایمونوسنسورها و DNA سنسورها به عنوان لیبل بکار می روند. نانوذرات طلا در میان نانوذرات فلزی بیشترین کاربرد را به عنوان لیبل دارند(7).
تعیین سریع و صحیح گلوکز به عنوان مارکر بیماری خاموش و خطرناک دیابت از اهمییت بالایی برخوردار است. به همین دلیل یکی از حوزه های موردتوجه پژوهشگران در زمینه حسگری مطالعه بر روی طراحی حسگرهای گلوکز بوده است. در میان روش¬های تجزیه کمی گلوکز، بیوسنسورهای الکتروشیمیایی آنزیمی به دلیل سادگی، حساسیت بالا و قیمت پایین به طور وسیعی مطالعه شده اند. در این تکنیک ها تثبیت آنزیم یکی از مهم ترین مسائل مطرح است. به دلیل تاثیر تثبیت آنزیم بر کارایی سنسور، جستجوی موادی که ضمن حفظ فعالیت زیستی آنزیم، شرایط مناسبی برای بارگذاری موثر فراهم کنند حائز اهمییت است. در بیشتر سنسورهای گلوکز، هیدروژن پراکسید به عنوان محصول اکسایش گلوکز اندازه¬گیری شده و میزان گلوکز از روی غلظت هیدروژن پراکسید تعیین می گردد. واکنش های انجام یافته بر سطح الکترود به قرار زیر می باشد:
گلوکز +اکسیژن ←گلوکونولاکتون +هیدروژن پراکسید
هیدروژن پراکسید ←اکسیژن+2پروتون +2الکترون

الکترون ها منشا جریان در اندازه گیری الکتروشیمیایی گلوکز می باشند (9).
در سال 2009 در مجله بیوسنسور و بیوالکترونیک نتیجه پژوهشی چاپ شد که در آن اصلاح سطح بیوسنسور بر روی الکترود نانوطلا صورت گرفته است. نانوذرات طلا بر روی سطح الکترود طلای صاف به صورت الکتروشیمیایی ترسیب می شوند. سپس الکترود در حمامی حاوی پارابنزوکوئینون، کیتوسان، گلوکزاکسیداز و مایع یونی غوطه ور می شود تا تهیه الکترود آنزیمی کامل گردد. زمان پاسخ این بیوسنسور آمپرومتری برای گلوکز کمتر از 5 ثانیه بوده و در مقایسه با همین اصلاح بر روی الکترود طلای صاف (بدون استفاده از نانوذرات طلا) حساسیت 2.8 برابر افزایش یافته و حدتشخیص بیست برابر بهبود می یابد. این بیوسنسور قادر است نمونه های سرم حاوی گلوکز را تجزیه کند. توالی واکنش هایی که در سطح الکترود اتفاق می افتد در شکل 4 دیده می شود (10).

filereader.php?p1=main_a87ff679a2f3e71d9
شکل 4. واکنش های انجام یافته بر سطح الکترود گلوکز مبتنی بر آنزیم گلوکزاکسیداز. GOD گلوکزاکسیداز، FAD گروه فلاوین


3-2-نانوذرات نقره
نانوذرات نقره نیز مانند نانوذرات طلا در اصلاح سطح الکترود بکار می روند. زیست سازگاری نانوذرات نقره سبب حفظ فعالیت زیستی بیومولکول ها و پاسخ الکتروکاتالیتیکی بالای آن می گردد. نانوذرات نقره به عنوان بستر برای تثبیت آنتی بادی هپاتیت B بر روی الکترود پلاتین بکار رفته است. گیرنده های الیگونوکلئوتیدی به واسطه اتم های گوگردی که به آنها اضافه می شود بر روی نانوذرات نقره تثبیت شده و در سطح الکترود تک لایه خود انباشته ایجاد می کنند. سنسورهای حاصل از این روش حساسیت، انتخابگری و پایداری بالایی نشان می دهند.
نانوذرات نقره همچنین می توانند در برخی واکنش های الکتروشیمیایی نقش کاتالیزی داشته باشند. از این نانوذرات در ساخت سنسور آنزیمی پراکسیدهیدروژن و گلوکز استفاده شده است(شکل 5).
filereader.php?p1=main_e4da3b7fbbce2345d
شکل 5. پاسخ الکترود کربن شیشه اصلاح شده با نانوذرات نقره و کلاژن به هیدروژن پراکسید(11)

الکترود کربن شیشه اصلاح شده با نانوذرات نقره، دوپ شده با جیوه، برای تشخیص و اندازه گیری سیستئین استفاده شده است. سیستئین به واسطه داشتن اتم گوگرد قویا به سطح الکترود جذب سطحی شده و لایه نازک تشکیل می دهد. حضور نانوذرات در سطح الکترود پروسه واکنش سیستئین را کاتالیز کرده و پیش می برد. سیستئین بر سطح این الکترود یک جفت پیک CV واضح و تقریبا برگشت پذیر نشان می دهد. در نتیجه سنسور حساس با حدتشخیص پایین بدست می آید.
نانوذرات نقره نیز مانند نانوذرات طلا هدایت الکتریکی بالایی داشته و می توانند برای بهبود انتقال الکترون بین پروتئین و الکترود و همچنین به عنوان برچسب بکار روند.

3-3-سایر نانوذرات فلزی
نانوذرات پلاتین به خاطر داشتن ویژگی های کاتالیتیکی مناسب در آنالیزهای الکتروشیمیایی بکار می روند. نقش کاتالیتیکی نانوذرات پلاتین در واکنش های اکسایش-کاهش و هیبریداسیون رشته های DNA منجر به طراحی سنسورهای با حساسیت بالا و حدتشخیص پایین می گردد. علاوه بر نانوذرات پلاتین، نانوذرات Pt-Fe(III) نیز برای ساخت سنسورهای تشخیص NO، نیتریت و اسید اوریک، بر سطح الکترود ترسیب شده اند.
الکترود مس به دلیل امکان آشکارسازی به روش آمپرومتری در پتانسیل ثابت برای آنالیز کربوهیدرات ها و آمینواسیدها بسیار موردتوجه است. استفاده از الکترود اصلاح شده با نانوذرات مس در سنسورهای الکتروشیمیایی علاوه بر مزیت ذکر شده، تسریع واکنش به واسطه خاصیت کاتالیزی نانوذرات را نیز سبب می شود. همه بیست اسیدآمینه بر سطح الکترود اصلاح شده با نانوذرات مس در پتانسیل ثابت و در محلول بافر فسفات با pH=8 با حساسیت بالا قابل تعیین است.
علاوه بر نانوذرات طلا، نقره، پلاتین و مس، نانوذرات فلزات دیگری مانند پالادیوم، نیکل و ایریدیوم نیز به عنوان کاتالیست در سیستم های الکتروآنالیز بکار رفته اند (شکل 6).

 filereader.php?p1=main_1679091c5a880faf6
شکل 6. اثر اصلاح سطح با نانوذرات پالادیوم بر ولتاموگرام الکترود کربن شیشه و پالادیوم در حضور بافر فسفات و هیدروژن پراکسید(12)

نانوذرات طلا-نقره و نانوذرات پلاتین همچنین به عنوان واسطه انتقال الکترون در طراحی سنسورهای الکتروشیمیایی بکار رفته اند.
نانوذرات فلزی هسته-پوسته خاص مانند نانوذرات مس پوشش یافته با طلا و نانوذرات آهن پوشش یافته با طلا به عنوان برچسب بیومولکول ها بکار رفته اند.
نانوذرات پالادیوم در سنسورهای الکتروشیمیایی می توانند به عنوان واکنشگر بکار روند. نانوذرات پالادیوم در حضور هیدروژن می توانند با آن واکنش داده و PdHx تولید کنند. با تولید این ترکیب مقاومت الکترود نسبت به وضعیت عدم حضور هیدروژن افزایش می یابد. از این الکترود به عنوان سنسور هیدروژن استفاده می شود(7).
تغییرات فعالیت کراتین کیناز در عملکرد ورزشکاران و مهمتر از آن در تشخیص حمله قلبی حائز اهمییت می باشد. تکنیک های معمول که برای اندازه گیری فعالیت این آنزیم بکار می روند، در آزمایشگاه های تخصصی انجام می گیرند. بیوسنسور قابل حملی مبتنی بر فناوری نانو طراحی شده که در آن برای آشکارسازی سریع فعالیت کراتین کیناز، نانوذرات پلاتین بر روی الکترود کار ترسیب شده اند. سپس پلیمر فعال ردوکس حاوی اسمیم بر روی الکترود پوشیده شده است. نهایتا کمپلکس سه آنزیمی (پراکسیداز، گلیسروفسفات اکسیداز و گلیسرول کیناز) بر روی الکترود تثبیت شده است (شکل 7). بیوسنسور حاصل ویژگی های الکتروشیمیایی عالی در اندازه گیری سریع کراتین کیناز دارد. پاسخ سنسور به کراتین کیناز در سرم برای بازه دارای اهمییت بالینی (U/L 10.01-2748.05) با حساسیت  7nA/UL cm2  خطی می باشد. زمان پاسخدهی سنسور 3 دقیقه بوده و 3 میکرولیتر نمونه برای اندازه گیری کافی است (13).


filereader.php?p1=main_8f14e45fceea167a5
شکل 7. نمایش شماتیک بیوسنسور کراتین کیناز و توالی واکنش های آنزیمی. CK کراتین کیناز، GK گلیسرول کیناز، GPO گلیسروفسفات اکسیداز
 

نتیجه گیری
حضور نانوساختارها سبب بهبود کارایی، حساسیت و زمان پاسخدهی در سنسورها می گردد. از سوی دیگر تکنیک-های الکتروشیمیایی، که بر انتقال الکترون استوارند، به اندازه گیری آنالیت با سهولت و با قیمت پایین کمک می کنند. استفاده همزمان از نانوساختارها و تکنیک های الکتروشیمیایی به طراحی سنسورهایی منجر شده که از مزایای نانوتکنولوژی و تکنیک های الکتروشیمی بهره می گیرند. در نانوبیوسنسورهای الکتروشیمیایی، نانوساختارهای فلزی سبب افزایش سطح در اختیار رسپتور و در نتیجه افزایش حساسیت سنسور می شوند. از سوی دیگر اثر الکتروکاتالیزی نانوذرات فلزی به انتقال سریع الکترون کمک می کند. انتقال سریع الکترون زمان پاسخدهی را کاهش داده و سبب بهبود کارایی سنسور الکتروشیمیایی می شود. بنابراین امکان آشکارسازی های در حد فمتومولار و حتی تک مولکول نیز فراهم می شود.


منابـــع و مراجــــع

[1] Yuwei Zhang, Yun Zhang, Hua Wang, Bani Yan, Guoli Shen, Ruqin Yu, “An enzyme immobilization platform for biosensor designs of direct electrochemistry using flower-like ZnO crystals and nano-sized gold particles”, Journal of Electroanalytical Chemistry, Vol. 627, pp. 9-14, (2009

[2] Wei Sun, Peng Qin, Hongwei Gao, Guicun Li, Kui Jiao, “Electrochemical DNA biosensor based on chitosan/nano-V2O5/MWCNTs composite film modified carbon ionic liquid electrode and its application to the LAMP product of Yersinia enterocolitica gene sequence”, Biosensors and Bioelectronics, Vol. 25, pp. 1264-1270, (2010)

[3] Martin Pumera, Samuel S´anchez, Izumi Ichinose, Jie Tang, “Electrochemical nanobiosensors”, Sensors and Actuators B, Vol. 123, pp.1195-1205, (2007).

[4] Ali Mehdinia, S. Habib Kazemi, S. Zahra Bathaie, Abdolhamid Alizadeh, Mojtaba Shamsipur, Mir Fazlollah Mousavi, “Electrochemical DNA nano-biosensor for the study of spermidine–DNA interaction”, Journal of Pharmaceutical and Biomedical Analysis,Vol. 49, pp. 587–593, (2009).

[5] Haipeng Yang, Yongfa Zhu, “A high performance glucose biosensor enhanced via nanosized SiO2”, Analytica Chimica Acta, Vol. 554, pp. 92-97, (2005).

[6] Chengzhou Zhu, Guohai Yang, He Li, Dan Du and Yuehe Lin, Electrochemical Sensors and Biosensors Based on Nanomaterials and Nanostructures, Analytical Chemistry, Vol. 87, pp. 230−249, (2015).

[7] Xiliang Luo, Aoife Morrin, Anthony J. Killard, Malcolm R. Smyth, “Nanoparticles in Electrochemical Biosensors”, National Centre for Sensor Research, Dublin City University, Dublin 9, Ireland, pp. 1-90, (2011).

[8] Hyo-Eun Lee, Yun Ok Kang, Seong-Ho Choi, Electrochemical-DNA Biosensor Development Based on a Modified Carbon Electrode with Gold Nanoparticles for Influenza A (H1N1) Detection: Effect of Spacer, International Journal of ELECTROCHEMICAL SCIENCE, Vol. 9, pp. 6793 – 6808, (2014).

[9] Tao Kong, Yang Chen, Yiping Ye, Kun Zhang, ZhenxingWang, XiaopingWang, “An amperometric glucose biosensor based on the immobilization of glucose oxidase on the ZnO nanotubes”, Sensors and Actuators B, Vol. 138, pp. 344-350, (2009).

[10] Xiandong Zeng, Xuefang Li, Liang Xing, Xiaoying Liu, Shenglian Luoa, WanzhiWei, Bo Kong, Yonghong Li, “Electrodeposition of chitosan–ionic liquid–glucose oxidase biocomposite onto nano-gold electrode for amperometric glucose sensing”, Biosensors and Bioelectronics, Vol. 24, pp. 2898-2903, (2009).

[11] Yonghai Song, Kang Cui, Li Wang1 and Shouhui Chen, The electrodeposition of Ag nanoparticles on a type I collagen-modified glassy carbon electrode and their applications as a hydrogen peroxide sensor, Nanotechnology, Vol. 20, pp. 105501, (2009).

[12] Jue Wang, Xue-jiao Chen, Kai-ming Liao, Guang-hou Wang and Min Han, Pd nanoparticle-modified electrodes for nonenzymatic hydrogen peroxide detection, Nanoscale Research Letters, Vol. 10, pp. 311, (2015).

[13] Chun-Xiu Liu, Li-Ying Jiang, Hui Wang, Zong-Hui Guo, Xin-Xia Cai, “A novel disposable amperometric biosensor based on trienzyme electrode for the determination of total creatine kinase”, Sensors and Actuators B, Vol. 122, pp. 295-300, (2007).